Karotis (Şah Damar) Hastalığına Girişim

Karotis arter hastalığı, beyne giden kan akışının daralan boyun damarları nedeniyle kısıtlanmasıdır. Bu durum inme riskini artırır ve kritik olgularda girişimsel tedavi gerekebilir.

Karotis endarterektomi, darlığın cerrahi olarak giderildiği standart yöntemdir. Alternatif olarak karotis stentleme, cerrahiye uygun olmayan hastalarda tercih edilir.

Hangi tedavi yönteminin uygulanacağı, darlığın derecesi, hastanın semptom durumu ve genel sağlık profili ile belirlenir. Erken müdahale, inme riskini belirgin şekilde azaltır.

Tedavi sonrası düzenli doppler ultrason takibi ve risk faktörlerinin kontrolü, yeniden daralma riskini minimize eder. Sigara bırakılması, tansiyon kontrolü ve lipid düşürücü tedavi, uzun dönem başarı için gereklidir.

Prof. Dr. Tuna Katırcıbaşı

Prof. Dr. Tuna Katırcıbaşı Adana’da kalp ve damar hastalıkları alanında çalışmaktadır.

Adana Kardiyoloji uzmanı Prof. Dr. Tuna Katırcıbaşı halen Adana Medline Hastanesinde çalışmaktadır. Çalıştığı kurum koroner yoğun bakım, koroner angiografi, sanal angiografi, ekokardiyografi, transözefagial ekokardiyografi, 24 saat ritm holter, tansiyon holter gibi tetkikleri yapabilme imkanına sahiptir. 

Hakkımda İletişim

Karotis (Şahdamar) Hastalığı Kimlerde Görülür?

Karotis arter hastalığı, yaşla birlikte ortaya çıkan bir hastalıktır ve genellikle 50 yaşın üzerindeki kişilerde görülür. Ancak, erken yaşlarda da karotis arter hastalığı gelişebilir. Bu nedenle, belirli risk faktörleri olan kişilerde daha erken yaşlarda tarama yapılması önerilir. Risk faktörleri arasında şunlar bulunur:

1. 50 yaşın üzerinde olanlar
2. Erkek cinsiyet
3. Ailede karotis arter hastalığı
4. Hipertansiyon (yüksek kan basıncı)
5. Diyabet
6. Yüksek kolesterol
7. Sigara içme
8. Kötü diyet
9. Düzensiz veya yoksunluklu fiziksel aktivite
10. Yüksek vücut kitle indeksi (obezite)

Bu risk faktörlerinin birkaçının varlığı, karotis arter hastalığının oluşma riskini artırır. Bu nedenle, risk faktörlerine sahip olan kişilerde daha sık tarama yapılması ve önlem alınması önerilir.

Belirtileri Nelerdir?

Karotis arter hastalığı genellikle belirtisizdir ve çoğu kişi için fark edilmez. Ancak, bazı kişilerde karotis arterlerin daralması veya tıkanması nedeniyle belirtiler ortaya çıkabilir. Bu belirtiler arasında şunlar sayılabilir:

• Ağrılı veya ağrısız boğazda, yüzde, kulakta veya boyunda ağrı, sızıntı veya karıncalanma duyma
• Yorgunluk
• Nefes darlığı
• Koordinasyon bozukluğu
• İşitme kaybı
• Konuşma bozukluğu
• Görme bozukluğu

Karotis arter tıkanması nedeniyle beyin için yeterli oksijen ve besinlerin taşınması engellendiğinde, inme (beyin kanaması) veya felç gibi ciddi sonuçlar ortaya çıkabilir. Bu belirtiler arasında şunlar sayılabilir:

• Paraliz veya güçsüzlük, bir taraf vücutta
• Zayıf görme veya görme kaybı, bir taraf gözde
• Konuşma bozukluğu veya afazi
• Denge bozukluğu veya koordinasyon kaybı
• Baş dönmesi veya denge kaybı

Bu belirtiler, karotis arter hastalığının ciddi bir durum olduğunu gösterir ve acil müdahale gerektirir. Eğer bu belirtileri fark ederseniz hemen bir sağlık profesyoneline başvurmalısınız.

Tedavi Seçenekleri Nelerdir?

Karotis arter hastalığının tedavisi, risk faktörlerinin azaltılması, ilaçlarla tedavi veya cerrahi olarak yapılabilir. Tedavi seçenekleri, hastalığın durumuna, damardaki darlığın derecesine ve kişinin genel sağlık durumuna göre değişebilir.

• Risk faktörlerinin azaltılması: Bu tedavi seçeneği, karotis arter hastalığının oluşmasını veya ilerlemesini önlemek için uygulanır. Risk faktörleri arasında hipertansiyon, diyabet, sigara içme, yüksek kolesterol veya ailede kalp veya damar hastalığı gibi faktörler bulunur. Bu faktörlerin azaltılması, karotis arter hastalığının oluşması veya ilerlemesini önleyebilir.
• İlaçlarla tedavi: Bu tedavi seçeneği, karotis arter hastalığının oluşmasını veya ilerlemesini yavaşlatmak için uygulanır. İlaçlar arasında, kan basıncını düşürmek için ACE inhibitörleri, diüretikler, beta-blokerler veya diğer ilaçlar, kolesterol düşürmek için statinler, plak oluşumunu önlemek için aspirin gibi ilaçlar bulunur.

Girişimsel tedavide iki seçenek mevcuttur. Hastalara ya Karotis Endarterektomi adı verilen kalp ve damar cerrahisi uzmanları tarafından uygulanan, boyunda küçük bir kesi ile yapılan cerrahi bir müdahale ya da anjiyografi odasında kardiyoloji uzmanları ve tarafımca da yapılan karotis arter stentleme tedavisi uygulanır.

Hangi tedavi seçeneğinin hangi hastalar için uygun olduğu hastanın ek hastalıklarının olup olmamasına darlığın ciddiyeti ve boyunda ki seviyesine gibi birçok faktöre göre değişkenlik gösterir. Size uygun tedavi seçeneğini öğrenmek istiyorsanız doktorunuzla görüşmelisiniz.

Karotis arter hangi bölüm bakar?

Karotis arter hangi bölüm bakar sorusu genellikle kafa karıştırabilen bir konudur. Karotis arter hastalığı, beyne oksijen ve besin taşıyan karotis arterlerin daralması, tıkanması veya plak birikmesi ile ilgilidir. Bu hastalığın teşhisi ve tedavisi, kardiyovasküler cerrahi veya nöroloji ve kardiyoloji  gibi uzmanlık alanlarına sahip hastane bölümleri tarafından yapılır.

Karotis arter hastalığına girişim, hastanın durumuna ve tıkanıklık derecesine bağlı olarak, karotis endarterektomi veya karotis stent yerleştirme gibi cerrahi veya invaziv olmayan yöntemlerle gerçekleştirilebilir. Bu işlemler, uzman doktorlar tarafından gerçekleştirilmelidir. Karotis arter hastalığı, erken teşhis ve tedavi edilmediğinde, beyin hasarı veya inme gibi ciddi sonuçlara yol açabileceğinden, hastaların belirtileri fark etmeleri durumunda hemen bir uzmana başvurmaları önemlidir.

Sıkça sorulan sorular

Prof Dr Tuna Katırcıbaşı

Prof. Dr. Tuna Katırcıbaşı, 27 yılı aşkın süredir kalp ve damar hastalıklarının tanı ve tedavisinde uzmanlaşmış bir kardiyoloji profesörüdür. Özellikle koroner arter hastalığı, stent tedavileri, hipertansiyon ve kalp yetersizliği alanlarında kapsamlı klinik ve akademik deneyime sahiptir.

Kardiyoloji kariyerine 1999 yılında Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde araştırma görevlisi olarak başlayan Prof. Dr. Katırcıbaşı, 2009 yılında doçentlik, 2019 yılında ise profesörlük unvanını almıştır. Başkent Üniversitesi, Özel Ortadoğu Hastanesi ve Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi’nde öğretim üyesi olarak görev yapmıştır. Halen Adana Medline Hastanesi Kardiyoloji Kliniği’nde görevine devam etmektedir.

Prof. Dr. Katırcıbaşı, ameliyatsız damar açma uygulamaları, şah damarı ve periferik damar tıkanıklıklarının girişimsel tedavisi, kalp yetersizliği yönetimi ve ileri ekokardiyografi alanlarında öne çıkmaktadır. 60’tan fazla ulusal ve uluslararası bilimsel yayınıyla literatüre katkı sağlamış; Avrupa Kardiyoloji Derneği ve Amerikan Kardiyoloji Koleji gibi saygın platformlarda bildiriler sunmuştur.